Już wkrótce Tłusty Czwartek!

Kilkanaście pączków smażonych w głębokim tłuszczu
Tłusty czwartek rozpoczyna ostatni tydzień karnawału. W dawnej Polsce inicjował tzw. mięsopusty, czyli czas zabaw i tłustych potraw, poprzedzający Wielki Post.

Choć dziś symbolem końca karnawału jest słodki pączek, początkowo jego miejsce zajmował wypiek z chlebowego ciasta, nadziewany skwarkami, smażony w głębokim tłuszczu, a w uboższych domach pieczony lub smażony na blasze. Jedzono też m.in. pierogi, dobrze omaszczoną kapustę i żur, a także jajka, na dworach królowały mięsa. Ucztowanie i huczne zabawy miały sens magiczny. Wierzono, że przyniosą urodzaj i dobrobyt na cały rok.

W Krakowie istniał ciekawy zwyczaj związany z tłustym czwartkiem. Dzień ten nazywano „combrowym czwartkiem” od nazwiska XVII-wiecznego burmistrza Combra (który prawdopodobnie był postacią fikcyjną). Burmistrz ten zabraniał kramarkom handlować na krakowskim rynku i podobno zmarł w tłusty czwartek. W każdą rocznicę śmierci handlarki urządzały huczną zabawę i tańce. Wybierały spośród siebie marszałkową, opłacały muzykantów, a napotkanych mężczyzn zmuszały do tańca lub do oddawania wierzchniej odzieży w zamian za krzywdy, jakie wyrządził Comber. Zabawy te trwały do 1846 roku, gdy zostały zakazane przez władze austriackie.

W ostatnie dni karnawału na ulicach pojawiały się grupy przebierańców. W podkrakowskich wsiach można było spotkać Zapusta – ubranego w kożuch odwrócony na lewą stronę, przewiązanego powrósłem, z tekturową czapką na głowie oraz toporkiem z dzwonkiem w dłoni. Wraz z rozpoczęciem Wielkiego Postu (o północy) wkraczał on do karczmy, aby przegonić z niej biesiadników i obwieścić rozpoczęcie czasu pokuty.

Od kilku lat miasto Kraków celebruje koniec karnawału w sposób szczególny – poprzez organizację wydarzenia, jakim są „Krakowskie Zapusty, czyli wielkie smażenie chrustu". Po udanych trzech edycjach wydarzenia nastał czas pandemii, kiedy niemożliwe jest wspólne świętowanie, jednak wciąż możemy cieszyć się słodkościami. Zapraszamy do wspierania krakowskiej gastronomii i kupowania pysznych pączków oraz chrustu. Dla pierwszych 5 osób, które w Tłusty Czwartek złożą zamówienie w restauracjach biorących udział w akcji „Pączki i chrusty na Krakowskie Zapusty”, miasto sfinansuje słodki upominek. Pączki otrzymają również wychowankowie i opiekunowie z krakowskich placówek opiekuńczo-wychowawczych.

Lista restauracji biorących udział w akcji: